Серепчи Семетей Аманбеков Кыргызстанда коррупционердин оң имиджи калыптанганын айтты. Батыш өлкөлөрүнөн айырмаланып, коррупционер биздин мамлекетте өлкөгө жана коомго каршы эң коркунучтуу кылмыштардын бирин жасаган адам катары кабыл алынбайт.
“Бардык өнүккөн өлкөлөрдө коррупционер чиновник тарабынан жалпы коомдук тоскоолдуктарга дуушар болот. Мисалы, Скандинавия өлкөлөрүндө түрмөгө кесилгенден кийин деле коррупцияга айыпталып соттолгон адам аны көчөдө тосуп албайт, аны менен бир дасторкондо кафеде отурбайт, ал коомдо чыныгы бөтөн адамга айланат. Мындан жаман жазаны элестете албайсың”,- дейт Аманбеков.
Ал ошондой эле көптөгөн штаттарда коррупционерлердин реестри бар экендигин, ал жерде соттун чечиминен кийин соттолгон адамдын маалыматтары киргизилгендигин айтты. Коррупционерлер үчүн “уят тактасынын” бир түрү. Коррупционер жана анын коомдогу бүт үй-бүлөсү кандай жалаа жабууга дуушар болорун элестете аласызбы? Албетте, адам колун улуттук казынага салаардан мурун, анын кесепети жөнүндө миң жолу ойлонот”, – дейт серепчи.
Кыргызстанда абал таптакыр башкача. Ошондой эле, Аманбековдун айтымында, өлкөдөгү мындай коррупциянын негизинен түшүндүрүлөт.
“Коррупционерлерге биздин мамилебиз кандай? Биздин каражатты уурдагандар “туура кыймылдарды” жасаган “баракелди”. Биздин байыркы бай-манаптык тарыхыбыз бизди сонун унаасы, сарайы бар жана жан сакчысы бар байкешаларга урмат көрсөтүүгө мажбур кылат. Анан бул акчаны элдин эсебинен кантип тапканы эч кандай мааниге ээ эмес. Акыркысына дем-күч берилет. Мага ишенбейсизби? Бул жерде жөнөкөй мисал келтирилген. Мамлекеттен тендерди утуп алып, ар бир тыйынды аны ишке ашырууга жумшаганыңызды көпчүлүк кандай кабыл алат? Туура, көпчүлүк сизди мамлекеттин акчасын кыскартпаган, жарымын чөнтөгүнө салбаган, бирок эмнегедир баарын долбоорго киргизген “лох” деп аташат. Бул биздин психология!”
Серепчи жарандардын мындай мамилесине таң калууда, чындыгында ушундай коррупционерлер тарабынан тонолуп жатабыз.
«Ошентип, бардык жерде: мамлекеттен уурдап алуу уят деп эсептелбейт, анткени биз бюджетти абстракттуу, бөтөн нерсе катары кабыл алабыз, андан жеке муктаждыктарыбыз үчүн алектене алабыз. Көпчүлүк түшүнбөйт, мамлекет сен жана мен, бюджет биздин капчыгыбыз, ага биздин келечегибиз көз каранды, муундардын келечеги, андан коррупционерлер уятсыздык менен уурдап жатышат», – дейт ал.
“Дагы бир президентти кулатуу менен, кыргыз эли акыры алгылыктуу өзгөрүүлөр болот деп үмүттөнөт. Маселе Ак үйдүн 7-кабатында эмес, биздин оюбузда экендигин билбестен”, – деп жыйынтыктайт серепчи.
Аналитик мындай кырдаалдан чыгуунун жолун кыргыз элинин акыл-эсинен көрөт.
“Акырындык менен талдап, туура акценттерди жайгаштырганга үйрөнмөйүнчө, паракорлор бизге өлкөнүн негизги душманы батышчылдар, “Орус дүйнөсүнүн” агенттери, ЛГБТ коомчулугу, Кытайды колдогондор деп ишендиришет. Ким болсо болсун, бирок өздөрү эмес. Жана биз бул эң акылдуу логикага ишенебиз, жада калса негизги душман жакын жерде деп шек санабайбыз”, – деп түшүндүрөт Аманбеков.
булак: manas.news









